BMT məlumatlarına əsaslanan yeni bir analiz öldürülən və didərgin salınanların sayında dramatik bir artım olduğunu göstərir, yardım təşkilatları isə işğal altındakı ərazilərdə humanitar şəraitin pisləşəcəyi barədə xəbərdarlıq edir.
Beynəlxalq yardım təşkilatı “Oxfam”ın BMT məlumatlarına əsaslanan yeni bir analizinə görə, 2023-cü il ilə 2025-ci ilin sonu arasında işğal altındakı İordan çayının qərb sahilində əvvəlki 17 ildə öldürülənlərdən daha çox fələstinli həyatını itirib.
Hesabat Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Humanitar İşlərin Əlaqələndirilməsi Ofisinin (OCHA) məlumatlarına istinad edərək, üç illik dövrdə işğal altındakı İordan çayının qərb sahilində 268-i uşaq olmaqla cəmi 1 244 fələstinlinin öldüyünü qeyd edir.
Buna müqabil 2006 ilə 2022-ci illər arasında 225-i uşaq olmaqla 1036 fələstinli öldürülüb. Bu da “Oxfam”ın zorakılıqdakı kəskin artım olaraq xarakterizə etdiyi vəziyyəti vurğulayır.
Öldürülənlər və didərgin salınanların sayında artım qeydə alınıb
“Oxfam” İsrailin hərbi əməliyyatları, dağıntılar, zorakılıq və hərəkət məhdudiyyətləri səbəbindən son üç ildə işğal altındakı İordan çayının qərb sahilində təxminən 46 min fələstinlinin didərgin salındığını; bunun əvvəlki 14 illik dövrdə qeydə alınan rəqəmdən üç dəfədən çox olduğunu bildirib.
Təşkilat həmçinin hərəkət məhdudiyyətlərində də kəskin bir artım olduğunu və işğal altındakı Şərqi Qüds də daxil olmaqla bölgə miqyasında giriş-çıxışı məhdudlaşdıran 925 maneənin mövcud olduğunu qeyd edib.
Analizə görə, son iyirmi ildə öldürülən fələstinlilərin beşdə birindən çoxu uşaqdır.
Yardım təşkilatları dərinləşən böhrana diqqət çəkiblər
“Oxfam”ın humanitar siyasət rəhbəri Buşra Khalidi vəziyyəti "faciəvi və dəhşətli" olaraq qiymətləndirib və qlobal diqqət Qəzzaya yönəlmiş olsa da, işğal altındakı İordan çayının qərb sahilindəki zorakılığın intensivləşdiyi barədə xəbərdarlıq edib.
Hesabat həmçinin təkcə 2026-cı ilin ilk üç ayında qeyri-qanuni İsrail sakinləri tərəfindən törədilən 540-dan çox hücumun olduğunu, didərgin salınmaların və can itkilərinin davam etdiyini vurğulayıb.
“Oxfam” mülki şəxsləri qorumaq və sürətlə pisləşən humanitar vəziyyəti aradan qaldırmaq üçün təcili tədbirlərin görülməsi çağırışını edib.
Son illərdə İsrail qüvvələri və sakinləri Şərqi Qüds də daxil olmaqla işğal altındakı İordan çayının qərb sahili miqyasında həbslər, qətllər, mülklərin məhv edilməsi və fələstinlilərin didərgin salınmasını ehtiva edən hücumları intensivləşdirib; buna paralel olaraq qeyri-qanuni yaşayış məntəqələrinin genişləndirilməsi də davam edir.
İsrailin Qəzzadakı soyqırım xarakterli müharibəsi 2023-cü ilin oktyabr ayından bəri təxminən 73 min fələstinlinin ölümünə, 173 mindən çox insanın isə yaralanmasına səbəb olub.
